काठमाडौं । वर्षा र सहकालका देवता इन्द्रको पूजा–आराधना गर्दै आज इन्द्रजात्रा पर्व मनाइँदै छ ।
प्रत्येक वर्ष भाद्र शुक्ल चतुर्दशीका दिन मनाइने इन्द्रजात्रा काठमाडौं उपत्यकासहित धुलिखेल, दोलखालगायतका स्थानमा विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक विधिअनुसार मनाउने गरिन्छ ।
भाद्र शुक्ल द्वादशीका दिन हनुमानढोका दरबार क्षेत्रमा धार्मिक विधिपूर्वक इन्द्रध्वजासहितको लिंगो ठड्याएपछि इन्द्रजात्रा औपचारिक रूपमा सुरु हुने परम्परा छ । लिंगो ठड्याउने विधिलाई ‘इन्द्रध्वजोत्थान’ भनिन्छ ।
इन्द्रजात्राका अवसरमा विभिन्न देवीदेवताका पूजा, नाचगान, रथयात्रा तथा सांस्कृतिक गतिविधि सञ्चालन गरिन्छ । जात्रा आठ दिनसम्म विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक विधिका साथ मनाउने प्रचलन रहेको छ ।
इन्द्रध्वजासहितको लिंगोको फेदमा भैरवको पूजा गर्ने परम्परा रहेको छ । धार्मिक मान्यताअनुसार शत्रुमाथि विजय प्राप्त गरेपछि त्यसको खुसीयालीमा विजय उत्सवका रूपमा इन्द्रजात्रा मनाउन थालिएको विश्वास गरिन्छ ।
नेवार समुदायको महत्वपूर्ण सांस्कृतिक पर्वका रूपमा रहेको इन्द्रजात्रा धार्मिक आस्था, संस्कृति, परम्परा र ऐतिहासिक महत्वसँग जोडिएको पर्वका रूपमा मनाइँदै आएको छ ।
प्रतिक्रिया